CRI مناسب، چگونه شاخص نمود رنگ مناسبی برای نورپردازی خود انتخاب کنیم؟

راهنمای کاربردی برای شاخص نمود رنگ

وقتی که قصد دارید نورپردازی مناسبی را برای کاربری مورد نظر خود انتخاب کنید،همگام با دمای رنگ انتخاب شاخص نمود رنگ (CRI) نیز اهمیت پیدا می کند.

در این مقاله به تبیین چالشی پیرامون رنگنمایی CRI و نکاتی کاربردی برای انتخاب صحیح آن می پردازیم.

شاخص رنگنمایی CRI یک مشخصه کمکی برای نشان دادن کیفیت بصری خروجی نور محصولات روشنایی و نورپردازی است. شاخصه ای بین 0 تا 100 که پیش بینی می کند چطور یک محصول رنگ را نشان می دهد. هر چه این عدد به 100 نزدیک تر باشد، رنگ ها بهتر  -یا دقیق تر- زیر نور دیده خواهند شد.

نمود رنگ CRI بر این اساس محاسبه می شود که چطور منبع نور 8 رنگ خاص را نمایش می دهد. نظریه اولیه این بوده که اگر منبع نوری بتواند این هشت رنگ را به خوبی نشان دهد، همه رنگ ها را نیز به خوبی نشان خواهد داد.

این نمونه تصویری است که موسسه تکنولوژی و استاندارد ملی (NIST) ایجاد کرده است. تصویر نشان می دهد که تفاوت بین رنگنمایی کم (چپ) و رنگنمایی بالا (راست) در چیست. منبع 

برخی از تولید کنندگان، کارایی محصولات خودشان را بر روی نمونه های بیشتری نیز تست می کنند. (مقادیر نمود رنگ R9). این تست نشان می دهد که یک محصول می تواند به چه کیفیتی رنگ های قرمز را به نمایش بگذارد.

همچنین موسسه تکنولوژی و استاندارد ملی شاخص کارایی رنگ دیگری را نیز توسعه داده است. این شاخص “مقیاس کیفیت رنگ” Color Quality Scale یا CQS نام دارد. این شاخص از 15 رنگ برای آزمون کیفیت رنگ نمایی نور بهره می برد.

در تصویر زیر می توانید نمونه رنگ های مورد استفاده در سه آزمون CRI ، R9 و CQS را ببینید: منبع

تکنولوژی نمایش رنگ:

همگام با پیشرفت تکنولوژی نورپردازی و روشنایی، توانائی انتخاب رنگنمایی CRI مناسب نیز افزایش پیدا کرده است. در خصوص نورهای فلورسنت یا تخلیه الکتریکی HID ، انتخاب رنگنمایی CRI بسیار سر راست بود! اگر شما قصد انتخاب محصولی با نمود رنگ بالاتری را داشتید، تغییرات بسیار زیادی در قیمت و نوع محصول ایجاد می شد. اما در خصوص ال ای دی LED ها این طور نیست. انتخاب مناسب رنگ و نمود رنگ CRI مناسب کمی سردرگم کننده است.

در واقع ظهور و رواج روشنایی و نورپردازی LED در این دوره ، تحقیقات صنعتی گسترده ای پیرامون مشخصه هایی فراتر از CRI حاصل کرده است. چیزی که بتواند کارایی بصری این تکنولوژی جدید نوری را اندازه بگیرد!  در واقع دیگر یک محصول با CRI و رنگنمایی بالا نمی تواند هدف غایی برای صنعت روشنایی امروز باشد.

پیشرفت های گسترده ای در این جستجوها ها حاصل شد، علی الخصوص معرفی استاندارد TM-30-15.

راهنمای انتخاب شاخص رنگنمایی CRI مناسب :

شما محتاطانه هزینه های زیادی برای طراحی سطوح، اتمسفر، محصولات و دیگر جزئیات فضای خود کرده اید. ممکن است فقط نیاز به یک نور ساده برای روشن کردن فضای خود داشته باشید و کیفیت رنگ برای شما مهم نباشد. (مثلا در پارکینگ ها). چطور تشخیص می دهید چه مقدار رنگ نمایی برای شما مناسب است؟

به عنوان یک قانون کلی، شاخص نمود رنگ CRI بالاتر از 90 را بالا یا زیاد می دانیم، و مقادیر کمتر از 80 را متوسط یا پایین می نامیم. اگر واقعا کیفیت رنگ برای شما مناسب است، مصرانه به دنبال نوری با رنگنمایی بالاتر از 90 باشد. اگر غیر از این است، ممکن است نیازمند توجه بیشتری به شار نور تولیدی و یا توان مصرفی باشید و CRI گزینه دوم شما باشد.

باید به این نکته توجه کنید که بهبود کیفیت نور نیازمند افزودن فسفر بیشتر است. در نتیجه، نوعا این امر باعث فدا کردن بازده نوری می شود تا به مشخصات نوری بهتری دست پیدا کنید. در بیشتر موارد، این کار ارزش ش دارد.

یک راه مناسب برای تشخیص گزینه مناسب، قرار دادن نمونه آن ها در فضای مورد نظر و تست آن ها است. حتی ممکن است شما حس کنید محصولی با رنگنمایی CRI 85 مناسب شما است، ولی محصولی با رنگنمایی 95 برای شما کاربردی نیست.

به بیان دیگر، می توانید تفاوتی که بین نورپردازی توسط لامپ های تخلیه الکتریکی دارای رنگ نمایی پایین با نورپردازی توسط نور دارای رنگنمایی متوسط LED ایجاد می کند را ببینید و به بهبود آن بیاندیشید. حتی اگر قصد نورپردازی گالری یا فروشگاه خرده فروشی را دارید،  ممکن است تصمیم بگیرید محصولی را به کار ببرید که از فناوری بهبود رنگ بهره می برد.

منبع : https://insights.regencylighting.com/how-to-choose-color-rendering-index-cri-a-practical-guide